Jak wybrać wózek do spawarki – wymiary, nośność, butle

Czym jest wózek spawalniczy

Wózek do spawarki to coś więcej niż półka na kółkach. Trzyma spawarkę na wysokości, na której wygodnie zmienisz ustawienia, mocuje butlę w pionie tak, żeby się nie przewróciła, i pozwala przetoczyć cały zestaw tam, gdzie akurat spawasz. W garażu albo małym warsztacie to często jedyne stałe miejsce dla spawarki, kabli, palnika i drobiazgów.

Wózek rozwiązuje też kwestię bezpieczeństwa. Przepisy BHP dla prac spawalniczych wymagają, żeby butla stała pionowo lub prawie pionowo, zaworem do góry, i była zabezpieczona przed przewróceniem. Producenci gazów w kartach charakterystyki idą dalej: butli nie należy ciągnąć ani toczyć, a do przemieszczania jej, nawet na krótkim odcinku, zalecają wózek przeznaczony do przewożenia butli. Szerzej piszemy o tym w poradniku o bezpiecznym transporcie butli.

Do jakiej spawarki: MIG, TIG czy MMA

Pierwsze pytanie brzmi: czy Twoja metoda spawania w ogóle potrzebuje butli.

• MIG/MAG (migomat) – drut podawany przez uchwyt i gaz osłonowy z butli. Do stali zwykle mieszanka argonu z CO2 albo czysty CO2, do aluminium czysty argon. Wózek musi pomieścić spawarkę z podajnikiem i butlę.
• TIG – nietopliwa elektroda wolframowa i czysty argon z butli. Spawarka bywa małym inwerterem, ale butla jest tak samo potrzebna jak przy MIG.
• MMA (elektroda otulona) – otulina elektrody podczas topienia wytwarza osłonę gazową, więc butla nie jest potrzebna. Wózek służy wtedy głównie do przewożenia spawarki, kabli i elektrod.
• MIG drutem samoosłonowym – także bez butli. Jeśli jednak planujesz przejść na drut lity z gazem, od razu wybierz wózek z miejscem na butlę.

Który gaz do której metody, wyjaśniamy w poradniku gaz do spawania MIG i TIG.

Druga sprawa to masa i podstawa spawarki. Sprawdź w karcie urządzenia jego wagę i wymiary spodu, a potem porównaj je z udźwigiem i wymiarami półki wózka. Spawarka nie powinna wystawać poza półkę ani stać na jej krawędzi, a kable i palnik muszą mieć gdzie się zawiesić, żeby nie ciągnęły się po podłodze.

Wymiary i nośność: rozmiary S, L i XL

Wózki różnią się przede wszystkim tym, ile butli i jak dużych mieszczą, bo to butla wyznacza wysokość, szerokość i masę całości. Tak wygląda to w naszej rodzinie wózków:

Rozmiar S jest pomyślany pod typowy inwerter TIG/MMA albo kompaktowy migomat i jedną butlę. Jeśli masz już butlę 50 l albo spawasz dwoma gazami, na przykład MAG mieszanką i TIG argonem, S nie będzie dla Ciebie wygodny. Te przypadki obsłużą rozmiary L i XL, które pojawią się wkrótce.

Ile butli i jakiej pojemności

Butla to najcięższy i najwyższy element na wózku. Pojemność na butli oznacza pojemność wodną w litrach, a ilość gazu w środku zależy od ciśnienia napełnienia i rodzaju gazu. Orientacyjnie:

Pusta butla 10 l waży około 18 kg, a pełna butla 50 l od 68 do 84 kg i ma około 1,7 m wysokości. Butla 20 l jest rozsądnym kompromisem dla domowego warsztatu: starcza na kilka godzin samego świecenia łuku, a na wózku przetoczysz ją bez wysiłku. Większa butla to rzadsze wymiany, ale też większy i cięższy wózek.

Koła i stabilność

Wózek z butlą waży kilkadziesiąt kilogramów, a środek ciężkości leży dość wysoko. Dlatego liczą się trzy rzeczy:

• układ kół – większe koła pod butlą łatwiej pokonują progi i kable, a skrętne koła z drugiej strony pozwalają manewrować w ciasnym miejscu,
• hamulec – na kołach skrętnych, żeby wózek nie odjeżdżał podczas spawania,
• niski i pewny uchwyt butli – butla stoi na dnie wózka i jest przypięta do jego konstrukcji, a nie do cienkiej ścianki.

Pamiętaj, że pusty wózek zachowuje się inaczej niż wózek z butlą. W rozmiarze S bez butli tył jest lekki: najpierw zamontuj butlę, potem stawiaj spawarkę, pusty wózek ciągnij płynnie i nie wysuwaj szuflad na pochyłości. Kąt wywrotu z butlą 20 l i spawarką 30 kg policzyliśmy na modelu CAD – wynosi ok. 16°. To obliczenie projektu, nie badanie gotowego wózka – stateczność Twojego egzemplarza zależy od montażu.

Szuflady, półki i ścianka

Na wózku ląduje więcej rzeczy niż spawarka: drut, elektrody, końcówki prądowe, dysze, szczypce, szczotka, rękawice. Szuflady i ścianka narzędziowa sprawiają, że te drobiazgi jadą razem ze stanowiskiem, zamiast leżeć na stole.

Rozmiar S ma trzy szuflady z blachy DC01 1 mm. Zamiast ścianek pełnych możesz wybrać ściankę systemową z rastrem otworów 38 × 50 mm pod grzybki M5, a akcesoria na grzybki M5 do ścianki systemowej są w projekcie. Ten sam raster będzie w rozmiarach L i XL, więc ścianka nie przepadnie, gdy kiedyś zmienisz wózek na większy.

Kupić gotowy czy złożyć z zestawu

Gotowy wózek stoi u Ciebie od razu po rozpakowaniu. Zestaw do samodzielnego spawania to komplet części wyciętych laserem, które składasz na zamki tab & slot i spawasz sam. W wózku S to 95 blach płaskich i 9 giętych ze stali S235JR o grubości od 2 do 5 mm, a montaż zajmuje dwie sesje, łącznie 6–8 godzin.

Niezależnie od wyboru sprawdź przed zakupem kilka rzeczy:

• udźwig półki w kilogramach i jej wymiary w porównaniu z masą i spodem spawarki,
• średnicę butli, pod którą liczony jest uchwyt, w porównaniu z Twoją butlą,
• miejsce na zwinięte kable, palnik i przewód masowy,
• hamulec na kołach i to, jak wózek zachowuje się bez butli.

Zestaw ma sens, jeśli umiesz spawać, chcesz mieć wózek z blachy 2–5 mm dopasowany do jednej butli i przy okazji poćwiczyć na konkretnym projekcie. Jeśli zastanawiasz się, czy nie zaprojektować wózka od zera, porównaj oba podejścia w poradniku wózek spawalniczy DIY: projekt czy zestaw. Pełną specyfikację i zawartość paczki znajdziesz na stronie wózka spawalniczego S.