Wózek spawalniczy DIY – własny projekt czy zestaw z blachy

Co potrzeba do samodzielnej budowy

Własny wózek spawalniczy to jeden z pierwszych projektów, jakie spawacz robi dla siebie. Zanim kupisz stal, odpowiedz sobie na trzy pytania: jaka spawarka ma na nim stać, ile i jakich butli ma wozić i gdzie będzie jeździł. Od tego zależą wymiary półek, rozstaw kół i to, jak wysoko leży środek ciężkości. Pomaga w tym poradnik jak wybrać wózek do spawarki.

Przy własnym projekcie cała praca inżynierska jest po Twojej stronie: rysunek z wymiarami, lista materiałów, sposób łączenia elementów, kolejność spawania i sprawdzenie, czy wózek z butlą się nie przewróci. Potem przychodzi warsztat: docinanie, wiercenie, gięcie, pasowanie i dopiero spawanie. Każda pomyłka w rysunku wychodzi przy składaniu, a poprawki kosztują czas i materiał.

Najczęściej niedocenianym elementem własnego projektu jest stateczność. Butla to najwyższy i jeden z najcięższych elementów, a pusty wózek zachowuje się inaczej niż załadowany. Policz albo przynajmniej sprawdź w praktyce, czy wózek z butlą i spawarką nie przewróci się na lekkiej pochyłości i przy ciągnięciu przez próg. W wózku S kąt wywrotu policzyliśmy na modelu CAD dla butli 20 l i spawarki 30 kg – wynosi ok. 16°. Bez butli wózek jest jednak lekki z tyłu, dlatego najpierw montujesz butlę, a potem stawiasz spawarkę.

Zestaw przenosi projekt i cięcie na producenta. Dostajesz komplet części z jednego modelu CAD, każda z wygrawerowanym numerem, a Twoja praca zaczyna się od składania na sucho.

Lista materiałów i narzędzi

Tak wygląda porównanie na przykładzie naszego wózka S:

Narzędzia potrzebne w obu przypadkach to przede wszystkim spawarka, kątownik, szczotka druciana, gwintowniki i młotek. Przy własnym projekcie dochodzą narzędzia do cięcia i wiercenia stali, a do elementów giętych krawędziarka albo zlecenie gięcia. W zestawie tnie laser, pałąki gnie giętarka CNC, a 6 z 9 części giętych przychodzi już wygiętych na krawędziarce, więc na stole zostają: spawarka, młotek gumowy, kątownik, gwintowniki M4 i M6, szczotka druciana i imadło do gięcia blach po liniach nacięć.

Koszty i czas: własny projekt a zestaw

Uczciwie: nie da się podać jednej kwoty dla wózka zrobionego od zera, bo zależy ona od cen stali w danym miesiącu, od tego, czy tniesz sam, czy zlecasz cięcie, i od tego, ile wart jest Twój czas. Poniżej porównanie etapów, a nie gotowa wycena.

Własny projekt wygrywa, gdy masz tanie źródło stali, dostęp do piły i krawędziarki oraz lubisz projektowanie. Zestaw wygrywa, gdy chcesz spawać, a nie rysować i mierzyć.

Dokładność cięcia laserowego

Największa różnica między samoróbką a zestawem to pasowanie. Elementy cięte szlifierką kątową albo piłą mają odchyłki, które trzeba potem korygować przy składaniu: podkładać, dociągać ściskami, szlifować. Laser tnie z pliku, więc każda część ma kształt z modelu CAD i w każdej sztuce wychodzi tak samo.

W zestawie wykorzystujemy to w zamkach tab & slot. Wypust jednej blachy wchodzi w gniazdo drugiej z luzem 0,25–0,3 mm na stronę. To wystarczy, żeby złożyć konstrukcję na sucho gumowym młotkiem, a jednocześnie mało, żeby elementy nie „pływały” przed sczepieniem. Kąty ustawia geometria zamków, a nie kątownik i cierpliwość. Więcej o samej technologii przeczytasz w poradniku o zestawach z blachy ciętej laserowo.

Kolejność spawania

Niezależnie od tego, czy składasz własny projekt, czy zestaw, zasada jest ta sama: najpierw wszystko na sucho i na sczepach, dopiero potem spawanie właściwe. Cienka blacha pod długim ściegiem wygina się, a raz skręconej ramy nie wyprostujesz bez szkody.

Montaż wózka S wygląda tak:

1. Rozłożenie paczki (ok. 1 h) – sprawdzenie pozycji z listą części i ułożenie blach według grubości.
2. Rama (ok. 2 h) – pokład, belki i ucha kół na osi. Sczepienie ramy na sucho i kontrola przekątnych.
3. Ścianki i pałąk (ok. 3 h) – ścianki od środka na zewnątrz, szuflady, pałąk. Spawanie właściwe krótkimi ściegami.
4. Wykończenie (1–2 h) – gwinty M4 i M6, koła, malowanie, na koniec kontrola pasów butli i kół.

Przy blasze 2 mm sczepiaj gęsto i prowadź krótkie ściegi na przemian po przeciwnych stronach elementu, żeby ciepło rozkładało się równo. Przekątne mierz po sczepieniu i jeszcze raz po zespawaniu pierwszej strony.

Po spawaniu zostaje wykończenie: oczyszczenie spoin szczotką, nacięcie gwintów i malowanie farbą podkładową oraz nawierzchniową. Nie pomijaj podkładu, bo wózek stoi zwykle w garażu albo warsztacie, gdzie łatwo o wilgoć, a stal niestopowa bez powłoki koroduje.

Kiedy zestaw jest lepszy

Zestaw ma przewagę, gdy:

• chcesz mieć wózek w jeden weekend, a nie w kilka tygodni wieczorów,
• nie masz krawędziarki ani piły taśmowej i nie chcesz zlecać cięcia pojedynczych elementów,
• zależy Ci na powtarzalnej geometrii i opcji ścianki systemowej z rastrem pod grzybki M5,
• chcesz dokupić pojedynczą część, gdy się pomylisz; każda pozycja ma numer i wydanie CAD.

Własny projekt ma przewagę, gdy wózek ma pasować do nietypowej spawarki, dwóch dużych butli albo konkretnej wnęki w warsztacie. Jeśli potrzebujesz wózka pod butlę 50 l albo pod dwa gazy, poczekaj na rozmiary L i XL, które pojawią się wkrótce.

Jeśli wybierasz zestaw, zawartość paczki, cenę i specyfikację znajdziesz na stronie wózka spawalniczego S.